|
Bjálkar í bandarískum augum 9.2.2005 Sameinuðu þjóðirnar og aðalritari þeirra, Kofi Annan, eru fyrir nokkuð löngu orðinn helsti skotspónn bandarískra stjórnvalda eftir að samtökin unnu sér það til óhelgi að styðja ekki innrásina í Írak. Reyndar er ekkert nýtt við það að bandarísk stjórnvöld amist við heldur miklu sjálfstæði aðalritara SÞ eins og ljóst varð þegar Boutros-Boutros Ghali var bolað frá völdum um árið. En nú hafa bandarísk stjórnvöld m.a. haft uppi ásakanir um að spilling innan Sameinuðu þjóðanna hafi orðið til þess að Saddam Hússein hafi grætt á „áætluninni um olíu fyrir mat“ sem ætlað var að draga úr mestu neyð Íraka á dögum viðskiptabannsins.En nú hefur verið lögð fram skýrsla um málið sem sýnir að helstu tekjur Hússeins komu ekki frá þessari áætlun heldur úr viðskiptum sem stjórn hans átti við Tyrkland og Jórdaníu þrátt fyrir viðskiptabannið og með vitund fjölmargra bandarískra embættismanna. Sameinuðu þjóðirnar reyndust því ekki vera aðal sökudólgurinn þó að í skýrslunni komi fram vísbendingar um að tveir embættismenn samtakanna hafi iðkað vafasama viðskiptahætti í Írak. Kofi Annan hefur þegar tekið á því máli og eru nú málefni þessara tveggja embættismanna í rannsókn. Hann hefur ennfremur heitið því að verði mennirnir kærðir verði þeir sviptir diplómatískri friðhelgi. Sama hefur ekki gerst hjá bandarískum stjórnvöldum – þó að fjárglæfrar embættismanna þeirra virðist mun alvarlegri en dæmin hjá Sameinuðu þjóðunum. Á svipuðum tíma og niðurstöður rannsóknar á „áætluninni um olíu fyrir mat“ voru kynntar, var lögð fram skýrsla um „endurbyggingarstarfið“ í Írak þar sem meðal annars átti að gera grein fyrir því fjármagni sem farið hafði í starfið. Niðurstaðan var sú að ekki var hægt að gera grein fyrir 8,8 milljörðum dollara af því fé sem bandaríska herstjórnin í Írak hafði eytt frá apríl 2003 til júní 2004. Í þessari skýrslu, sem gerð er af fulltrúa Bandaríkjastjórnar, eru þær skýringar lagðar fram að herstjórnin hafi gerst sek um „bága framkvæmdastjórn og mikla óskilvirkni“. Aðrir rannsakendur hafa hins vegar leitt að því líkur að herstjórnin hafi gerst sek um bókhaldsbrellur, svik og spillingu. Því hefur verið haldið fram að mörg hundruð milljónum dollara hafi verið sóað í mútur til verktaka, peningar hafi verið afhentir bandarískum yfirmönnum í hernum og fyrirtæki hafi án útboðs eða samkeppni fengið gefins peninga fyrir kostnaði við að koma sér fyrir í Írak – sem nánast hafi hvatt þau til að eyða eins miklum peningum og hægt var. Allir samningar virðast hafa verið erlendum fyrirtækjum afar hagstæðir en ekki heimamönnum. Olíufyrirtæki sem er dótturfyrirtæki hins þekkta Halliburton virðist hafa rukkað mun meira en markaðsverð fyrir bensín og önnur fyrirtæki virðast hafa fengið greitt fyrir vinnu sem aldrei var unnin. Þannig hafi írakskir peningar hreinlega horfið ofan í botnlaust fen spillingar og óráðsíu. Bandarísk stjórnvöld hafa hins vegar ekki kært neinn í málinu, stöðvað greiðslur eða neitt slíkt. Það alvarlegasta við málið er að umræddir peningar eru ekki gjafafé frá bandarískum stjórnvöldum til Íraka sem fulltrúar Bandaríkjanna hafa svo ákveðið á sóa í vitleysu. Þetta eru peningar sem koma úr olíusölu frá Írak þar sem hugsunin var að olía kæmi í staðinn fyrir „enduruppbyggingu“. Auðlindum heimamanna hefur því verið sóað markvisst af bandarísku herstjórninni eins og þær skipti engu máli við alla þessa „enduruppbyggingu“ á sama tíma og reynt er að benda á spillingu örfárra einstaklinga innan Sameinuðu þjóðanna. Kannski að bandarísk stjórnvöld ættu að reyna að losa sig við bjálkann áður en þau fara að benda á annarra manna flísar.
kj
|
