|
Minnihlutasjónarmið í Öryggisráðið? 10.2.2005 Það fylgir því vegsemd en einnig vandi að eiga sæti í Öryggisráði Sameinuðu þjóðanna. Árin 1999-2000 átti t.d. Malasía þar sæti. Flestir geta verið sammála um að ríkið hafi átt heima í þessum hópi, enda bjuggu á þeim tíma rúmlega 23 milljónir í Malasíu og hæsta bygging heims var þar í landi.Hinn 1. desember 1999 lagði Malasía tillögu fyrir allsherjarþing Sameinuðu þjóðanna. Þessa tillögu má lesa í heild sinni hér en í henni fólst að ríkjum heimsins bæri að ná samkomulagi um að banna þróun kjarnorkuvopna, framleiðslu þeirra, tilraunir með þau, uppsetningu þeirra, söfnun þeirra og flutning og, síðast en ekki síst, beitingu kjarnorkuvopna og hótun um að beita þeim. Jafnframt bæri að útrýma slíkum vopnum hið bráðasta. Í tillögunni var, líkt og í fleiri tillögum af sama tagi, vísað í álit alþjóðadómstólsins í Haag frá 8. júlí 1996 þar sem úrskurðað var að notkun kjarnorkuvopna af fyrra bragði væri ólögleg undir öllum kringumstæðum og ríkjum heims bæri að stefna að útrýmingu slíkra vopna. Þessi úrskurður merkir í raun að samkvæmt áliti alþjóðadómstólsins eru kjarnorkuvopn ólögleg. Segja má að með því að leggja fram þessa tillögu hafi Malasía brugðist rétt við þeim vanda og vegsemd sem fylgir setu í Öryggisráðinu. Enda hlaut tillagan góðar undirtektir. Alls greiddu 114 ríki henni atkvæði og hún var samþykkt á allsherjarþingi Sameinuðu þjóðanna. Hins vegar greiddu 28 ríki atkvæði á móti þessari tillögu um kjarnorkuafvopnun og 22 ríki sátu hjá. Ríkin sem greiddu atkvæði gegn útrýmingu kjarnorkuvopna voru Albanía, Andorra, Bandaríkin, Belgía, Bretland, Búlgaría, Danmörk, Eistland, Frakkland, Grikkland, Holland, Ísland, Ísrael, Ítalía, Litáen, Lúxembúrg, Mónakó, Pólland, Portúgal, Rúmenía, Rússland, Slóvakía, Slóvenía, Spánn, Tékkland, Tyrkland, Ungverjaland og Þýskaland. Sum Evrópuríki sáu sér fært að styðja tillögu af þessu tagi, t.d. Írland, Malta, Svíþjóð og Úkraína. Í þeim hópi sem greiddu þessari tillögu atkvæði voru þar að auki kjarnorkuveldin Indland, Kína og Pakistan. Ekkert NATO-ríki þorði að styðja tillöguna, en sum söfnuðu þó nægum kjarki til að sitja hjá, t.d. Kanada og Noregur. Þau aðildarríki Sameinuðu þjóðanna sem standa þver gegn afvopnun eru ekki mörg en þau hafa heilmikið vægi í Öryggisráðinu og eiga fjóra af fimm fastafulltrúum þar. Þess vegna er mikilvægt að ríki sem fá þar tímabundið sæti haldi á lofti einu afstöðunni til kjarnorkuvopna sem getur með nokkru móti talist ábyrg og siðleg. Í framhaldinu má svo spyrja sig: Er virkilega þörf á að fá enn eitt ríki í Öryggisráð Sameinuðu þjóðanna sem hefur það minnihlutasjónarmið að vera andvígt kjarnorkuafvopnun? Er ekki nóg komið af ríkjum þar sem standa vörð um þennan viðbjóð?
sj
|
