á M˙rinn-vefrit um ■jˇ­mßl, pˇlitÝk og menningu
M˙rinn-vefrit um ■jˇ­mßl, pˇlitÝk og menningu
á

   AfrÝka   

Ver­ur S˙dan nŠsta fˇrnarlamb BandarÝkjahers?

14.5.2006

AfrÝkurÝki­ S˙dan hefur ˇsjaldan veri­ Ý frÚttum vestrŠnna fj÷lmi­la um nokkura ßra skei­. ═slenskir fj÷lmi­lar eru hvergi eftirbßtar hinna vestrŠnu Ý umfj÷llun sinni um S˙dan, alla vega ef horft er ß tÝ­ni frÚtta af ■vÝ landi og ■ß sÚrstaklega af äßstandinu Ý Darf˙rô (Darf˙r er hÚra­ Ý su­-vesturhluta landsins). Minna fer fyrir sjßlfstŠ­u mati ß mßlefnum ■essa stŠrsta rÝkis AfrÝku og er oftast um a­ rŠ­a uppsu­u ˙r opinberum yfirlřsingum stjˇrnar BandarÝkjanna.

Hva­ veldur ■essum ßhuga äal■jˇ­asamfÚlagsinsô ß S˙dan um ■essar mundir? J˙, ■a­ geisar borgarastyrj÷ld Ý landinu og hefur raunar gert linnulÝti­ frß stofnun rÝkisins ßri­ 1956, ßri­ sem k˙gun breska heimsveldisins Ý nřlendunni lauk. Ekki dugir borgarastyrj÷ld ein sÚr Ý fßtŠku AfrÝkurÝki til a­ fj÷lmi­lar Ý okkar heimshluta fyllist ßhuga e­a hva­, spyr einhver. SlÝk spurning er rÚttmŠt en a­ sjßlfs÷g­u hjßlpar borgarastyrj÷ld, ■ˇtt Ý AfrÝku sÚ, til a­ vekja ßhuga fj÷lmi­la. HÚr hangir fleira ß spřtunni eins og tÝtt er Ý pˇlitÝk og alveg sÚrstaklega ■egar BandarÝkjastjˇrn hefur fengi­ ßhuga ß fjarlŠgum, fßtŠkum rÝkjum.

┴ nÝunda ßratug sÝ­ustu aldar setti ■ßverandi forseti BandarÝkjanna, Bill Clinton, vi­skiptabann ß S˙dan og sleit stjˇrnmßlasambandi vi­ landi­. R÷kin fyrir ■eirri a­ger­ voru opinberlega ■au a­ S˙dan vŠri or­i­ gˇsenland hry­juverkamanna (Osama Bin Laden haf­i sest ■ar a­ 1991) og alvarleg mannrÚttindabrot vŠru framin af Khart˙mstjˇrninni gegn kristnum minnihluta Ý su­urhluta landsins. A­ auki voru s˙d÷nsk stjˇrnv÷ld ßs÷ku­ af BandarÝkjastjˇrn um a­ lßta vaxandi ■rŠlaverslun vi­gangast. Vi­skiptabanni­ leiddi a­ sjßlfs÷g­u til ■ess a­ bandarÝskum fyrirtŠkjum var meina­ a­ fjßrfesta Ý landinu. ┴ri­ 1998, eftir ßrßsir Al Qaeda ß sendirß­ BandarÝkjanna Ý KenÝu og TansanÝu, fyrirskipa­i Bill Clinton ßrßs ß Al Shifa-lyfjaverksmi­juna Ý S˙dan. A­ s÷gn var ■a­ vegna meintrar framlei­slu verksmi­ju ■essarar ß efnavopnum. S˙ sta­hŠfing BandarÝkjastjˇrnar er ˇs÷nnu­ me­ ÷llu enn ■ann dag Ý dag. Vi­skiptabanni­ leiddi til ■ess, sem ß­ur er geti­, a­ bandarÝskum fyrirtŠkjum var meina­ a­ fjßrfesta Ý landinu.

N˙verandi forseti BandarÝkjanna, G.W. Bush, ger­i sÚr snemma grein fyrir ■vÝ a­ vi­skiptabanni­ ska­ar bandarÝska hagsmuni (enda ■ˇtt spilunum vŠri haldi­ ■Útt upp a­ brjˇstinu fyrstu ßrin Ý forsetastˇli enda S˙dan ekki efst ß a­ger­alistanum). Vaxandi olÝui­na­ur S˙dans var og er a­ ve­i. S˙dan hˇf ˙tflutning olÝu ßri­ 1999 (olÝa fannst fyrst Ý landinu ß ßttunda ßratug aldarinnar) og hefur einkum flutt hana til KÝna, Kanada og SvÝ■jˇ­ar. ┴ sÝ­ustu ßrum hefur hlutur KÝnverja Ý s˙d÷nskum olÝui­na­i fari­ vaxandi ßr frß ßri. HÚr erum vi­ komin a­ kjarna alls ßhuga Bush-stjˇrnarinnar, nefnilega olÝunni.

S˙dan er ß lista Bush-stjˇrnarinnar yfir m˙slimsk rÝki sem ■arf a­ äendurskipuleggjaô og älř­rŠ­isvŠ­aô, er ■ar Ý frÝ­um flokki me­ ═rak, ═ran, Afganistan og fleiri rÝkjum Mi­-Austurlanda og AsÝu. N˙ hefur blikktromman veri­ barin af talsm÷nnum BandarÝkjastjˇrnar, bresku stjˇrnarinnar og ═sraelsstjˇrnar um allnokkurt skei­. Eftir ■÷gla spilamennsku koma sÚrfrŠ­ingar og sko­anasmi­ir ■eirra fram me­ g÷mlu form˙luna: Bjarga ■arf almenningi Ý S˙dan og ■ß sÚrstaklega Ý Darf˙r frß vondu k÷llunum Ý Karth˙m. BorgarastrÝ­i­ er sett upp sem barßtta milli Ýslamskra araba og bl÷kkumanna sem a­hyllist kristni og ÷nnur tr˙arbr÷g­. Ůa­ var ekki tÝmi til nÚ tilefni hjß Bush a­ rß­ast inn Ý S˙dan fyrr en ═rak vŠri or­i­ lř­rŠ­isrÝki (eins og ■a­ er vÝst or­i­ n˙na).

Undanfarin misseri hefur äDarf˙rmßli­ô or­i­ Š fyrirfer­armeira Ý vestrŠnum fj÷lmi­lum og ■a­ ■ř­ir a­ Bush hugsar sÚr til hreyfings enda selur innrßs undir merkjum SŮ e­a NATO inn Ý S˙dan betur en s÷gur af ˇf÷rum innrßsarli­sins Ý ═rak og frÚttir af kyn■ßttahreinsunum Ý ═srael, sem Bush sty­ur me­ oddi og egg. Fri­arsamt÷k řmiss konar Ý BandarÝkjunum hafa mj÷g haft sig Ý frammi undanfari­ (m÷rg hver ßn efa Ý ägˇ­ri tr˙ô) og hvatt Bush til a­ grÝpa til a­ger­a gegn ä■jˇ­armor­i og kyn■ßttahreinsunumô Karth˙mstjˇrnarinnar.

Bush hefur teki­ undir me­ ■eim (enda fri­arsinni) en vopnasalar hans hafa ■ˇ veri­ mun virkari um langt skei­ me­ ■vÝ a­ a­sto­a äfrelsis÷flinô Ý Darf˙r me­ vopnasendingum (og brjˇta ■annig ätŠknilegaô vi­skiptabanni­). Jar­vegurinn er undirb˙inn, bandarÝsku olÝufÚl÷gin bÝ­a Ý ofvŠni a­ fß s÷mu fyrirgrei­slu og Ý ═rak og bandarÝskir neytendur bÝ­a eftir styrj÷ld sem ■eir geta teki­ ■ßtt Ý heima vi­ sjˇnvarpi­ og ärÚttlŠttô, a.m.k. rÚttlŠtt betur en ═raksstrÝ­i­, sem er a­ komast ˙r tÝsku og ver­a heldur ■reytandi.

vth


Prenta grein   Senda grein   TilvÝsunar slˇ­



Leit   Eldra efni   Um M˙rinn
ForsÝ­a   Efst ß sÝ­u
Rss straumur