Mśrinn-vefrit um žjóšmįl, pólitķk og menningu
Mśrinn-vefrit um žjóšmįl, pólitķk og menningu
 

   Samgöngur   

Getan, žörfin og strętisvagninn

25.7.2006

Nżr borgarstjórnarmeirihluti beitti nżlega 70% atkvęšavęgi sķnu ķ stjórn Strętó bs til aš skera verulega nišur. Afstaša Sjįlfstęšismanna veršur ekki mikiš skżrari en ķ mįli Žorbjargar Helgu Vigfśsdóttur, fulltrśa Reykjavķkurborgar ķ byggšasamlaginu. Ķ Fréttablašinu 17. jślķ var haft eftir Žorbjörgu aš meirihluti Sjįlfstęšis- og Framsóknarmanna hafi „ekki veriš sammįla žvķ aš kerfiš stķli inn į aš fį fólk ķ vagnana sem nś žegar eigi bķl, heldur į kerfiš fyrst og fremst aš sinna sem best žeim sem žurfa aš taka strętó". Žvķ ętti ekki aš vera ósanngjarnt aš segja aš afstaša žeirra felist ķ žvķ aš eftirfarandi fullyršing gildi eša ętti aš gilda:

(1) Almenningssamgöngur eru fyrir žį sem ekki geta rekiš og keyrt bķl.

Fullyršingin er nokkuš trśveršug. En lesendur sem frestast til aš fallast į hana ęttu aš bera fullyršinguna saman viš ašra stašhęfingu į sama formi:

(2) Bķlar eru fyrir žį sem ekki geta feršast meš almenningssamgöngum.

Fyrri fullyršingin kemur til af žvķ aš menn einblķna į fjįrhagslegar žarfir borgarbśa. Meš henni er bent į aš talsvert dżrara er aš reka bķl en aš feršast meš almenningssamgöngum. En ef žvķ er veitt athygli aš fólk hefur ašrar žarfir, t.d. aš komast fljótt til vinnu og standa ekki lengi śti ķ kulda og roki, žį ętti seinni fullyršingin aš eiga betur viš. Sumir telja sig ekki geta tekiš strętó vegna žess hversu tķmafrekt žaš yrši, eša vegna ķslenskrar vešrįttu.

Ef til vill myndu einhverjir nś segja aš sį grundvallarmunur vęri į fullyršingunum tveimur aš ķ (1) vęri fjallaš um žį sem hafa enga möguleika į aš reka bķl į mešan aš (2) snśi aš žeim sem ekki vilja feršast meš almenningssamgöngum. Fyrra tilfelliš vęri žį einhvers konar naušsyn į mešan hiš seinna vęri spurning um val.

Ég hafna žessum greinarmun af tveimur įstęšum. Annars vegar tel ég fullkomlega augljóst aš langflestir geta rekiš bķl, žótt meš naumindum sé. Žaš žżddi žó aš fórna žyrfti żmsum öšrum lķfsgęšum sem kosta peninga. En er einhver merkjanlegur munur į slķkri fórn og žeirri sem bķleigandinn myndi fęra viš aš selja bķlinn sinn og fara aš taka strętó? Bķleigandinn žyrfti aš fórna žęgindunum viš aš komast fljótt til vinnu og aš žurfa ekki aš glķma viš óblķš nįttśruöflin į vetrardögum. Eini munurinn felst ķ žvķ hverju er veriš aš fórna en ekki ķ ešli fórnarinnar sem slķkrar.

Hin įstęša žess aš ég hafna žessum greinarmun er aš ef til eru žeir sem af einhverri nįttśrulegri naušsyn ekki geta notaš eša rekiš bķl, žį eru sömuleišis til einstaklingar sem, ķ nįkvęmlega sama skilningi og įšur, geta ekki notaš almenningssamgöngur. Taka mį dęmi af fólki sem af lęknisfręšilegum įstęšum er meinaš aš keyra bķl, eša af fólki sem ekki ręšur sķnum eigin fjįrhag. Žetta fólk hefur žann eina valkost aš taka strętó til aš feršast lengri vegalengdir. En žaš sama gildir um einstaklinga sem, starfa sinna vegna, žurfa aš komast fljótt milli staša (t.d. lęknar į bakvakt). Fyrir suma sjśklinga er žaš aš vera į bķl öryggisatriši sem aldrei vęri hęgt aš skipta śt fyrir hefšbundnar almenningssamgöngur. Ef andstęšingar almenningssamgangna vilja halda žvķ fram aš strętó sé ašeins fyrir žį sem neyšast, ķ žessum skilningi, til aš nota hann, žį žurfa žeir jafnframt aš svara žvķ hvers vegna bķlar séu žį ekki bara fyrir žį sem af nįttśrulegum įstęšum eru žvingašir til žess aš reka žį.

Allur meginžorri strętisvagnafaržega hefur vališ aš feršast meš strętó og skilja bķlinn eftir heima (eša į bķlasölunni). Žegar allt kemur til alls er spurningin žvķ hvort viš myndum frekar kjósa strętisvagninn eša bķlinn — viš veljum annašhvort į grundvelli kosta žess og galla. Žess vegna eigum viš aš gefa upp į bįtinn allt tal um aš annar samgöngumįtinn sé fyrir žį sem ekki geta notaš hinn. Fyrir įhugamenn um almenna kurteisi er žar aš auki dónalegt ķ meira lagi aš lįta eins og frjįlst val einhvers endurspegli neyš eša fjįrhagslega kreppu af einhverju tagi.

Vališ milli einkabķls og almenningssamgagna hlżtur aš vera einstaklingsbundiš og borgaryfirvöld hafa engan rétt į aš taka žį įkvöršun fyrir okkur. Žetta telja margir śr röšum ķhaldsmanna til merkis um aš sveitarfélög eigi ekki aš setja fé almennings ķ strętisvagnakerfi. Eša ķ žaš minnsta aš feršum og leišum eigi ekki aš fjölga į mešan aš margir vagnar keyra hįlftómir um götur borgarinnar.

Žessi afstaša til strętisvagnakerfisins er jafn vitlaus og žaš aš ętlast til aš bķlar byrji aš keyra um vegi įšur en sömu vegir hafa veriš lagšir. Almenningssamgöngur žurfa aušvitaš aš vera góšar įšur en fólk byrjar aš nota žęr ķ staš einkabķlsins. Žęr falla nefnilega ekki aš hefšbundnu śtgįfunni af lögmįlinu um framboš og eftirspurn. Öll reynsla okkar bendir til žess aš ef fjölgaš er leišum og feršum žį muni fleiri sjį sér fęrt aš taka strętó ķ staš žess aš keyra. Eftirspurnin eykst eftir žvķ sem frambošiš er meira, en ekki bara öfugt.

Žvķ mišur eru nś komnir til valda flokkar sem ętla aš minnka frambošiš svo mikiš aš eftirspurnin verši ašeins frį žeim sem virkilega „žurfa aš taka strętó". Hinir sem hafa frjįlst val skulu gjöra svo vel aš velja einkabķlinn, žvķ žaš veršur eini valkosturinn sem eftir stendur.

fd


Prenta grein   Senda grein   Tilvķsunar slóš



Leit   Eldra efni   Um Mśrinn
Forsķša   Efst į sķšu
Rss straumur