Mrinn-vefrit um jml, plitk og menningu
Mrinn-vefrit um jml, plitk og menningu

   runarsamvinna   

Aljabankinn svarar adendum snum

17.9.2006

Laugardaginn 9. .m. skrifai Birgir Tjrvi Ptursson grein ar sem hann gagnrnir sem enn tra v, a fi ngu margir embttismenn ngu miki fjrmagn, geti eir bjarga heiminum." Hann telur a efnahagslegt frelsi s miklu hrifarkara barttu vi ftkt heldur en opinberir styrkir." Vegna tmasetningarinnar og stahfinga eins og essarar er ekki varlegt a tla a Birgir Tjrvi telji a fjrmunum runarasto s ekki vel vari dag. Hi sama m segja um Hannes Hlmstein Gissurarson, sem tekur upp hanskann fyrir Birgi Tjrva grein og segir: Eina runarastoin, sem kemur a gagni, felst frjlsum viskiptum vi ftkar jir suri."

svari snu vi greinumStefns Snvarr og Davs Sigurrssonar segir Birgir Tjrvi svo: stulaust er a deila um setning flks, sem tekur tt essari umru, v allir hljta a vilja a sama. Aalatrii er a finna leiir a markmiunum." g hef tvennt t essa stahfingu a setja. fyrra lagi er hn hrpandi mtsgn vi a sem lesa mtti r fyrri grein Birgis Tjrva. seinna lagi er hn rng. Hann virist ekki sjlfur vilja a sama og t.d. g og margir arir sem vilja strauka framlg til runarmla. Hvorugur okkar virist ar a auki vera fylgjandi stefnu stjrnvalda, sem gefa um 0,17% af jarframleislu, sem er langt fr lgmarksvimii Sameinuu janna, 0,7%. (Hann virist vilja minnka framlgin, en g vil vitaskuld auka au.) etta eru ekki bara mismunandi leiir a markmiunum", heldur spurning um a frna einhverjum af okkar lfsgum til a bjarga mannslfum rum heimslfum.

En ekkert af essu skiptir mli ef a er rtt sem Birgir Tjrvi gefur sterklega skyn, .e.a.s. a runarasto ntist ekki til a draga r ftkt. Hann vitnar v skyni til Williams Easterly, sem lengi vann vi runarml hj Aljabankanum. A hrekja essa hugmynd tk ekki langan tma. g urfti ekki a fara lengra en vefsu Aljabankans sjlfs til a finna gagnrnina sem g tlai a beina gegn skounum Birgis Tjrva. (g vona a lesendur fyrirgefi mr tt afgangur greinarinnar s a strum hluta einfaldlega ingar af eirri vefsu. En til hvers a skja vatni yfir bjarlkinn?)

greinarger Aljabankans um a hva gagnist runarasto Vesturlanda segir Joseph Stiglitz (sem fkk nbelsverlaunin hagfri remur rum sar):

[...] runarasto er n minni en nokkru sinni sastliin 50 r, .e. san asto var fyrst stofnanavdd me Marshall-astoinni a sari heimsstyrjldinni lokinni. sama tma hefur bili aukist milli ess hversu agengileg rrin eru og ess hversu mikil rfin fyrir asto er. tt tekist hafi strkostlega vel a minnka ftkt og efla efnahaginn, er enn alvarlegt vandaml til staar. Meira en 2,5 milljarar manna ba vi ftkt, sem er skilgreind sem minna en 2 dollarar dag til framfrslu; og meira en milljarur manna br enn vi feikilega ftkt [ea sraftkt], .e.a.s. einn dollar dag ea minna.

Nokkrum efnisgreinum seinna segir Stiglitz um ntinguna sem Birgir Tjrvi hefur svo miklar hyggjur af:

runarlnd eru auknum mli a frast nr skynsamlegri efnahagsstefnu. Hjlparstofnanir skila betri rangri vi a styja umbtur og stofnanauppbyggingu lndunum. raun hefur tminn til a veita runarasto aldrei veri heppilegri. En rtt fyrir essar framfarir hj bi iggjendum og hjlparstofnunum hefur aljlegur stuningur vi runarasto v miur haldi fram a minnka. [...]

Ef heimsbyggin tlar sr alvru a minnka ftkt verum vi a kalla eftir agerum. Heimsbyggin verur a finna lei til a auka f til runarastoar v, eins og essi skrsla snir, getur asto veri strlega rangursrk vi a lyfta milljnum af okkar ftkasta flki upp r ftkt og til vnlegra lfs.


frttabrfi Aljabankans m svo sj skra tlfri um gagnsemi runarastoar:

tla er a ri 1990 hafi einn milljarur dollara komi 105.000 manneskjum upp fyrir eins dollars ftktarmrkin. En rin 1997-98 kom sama upph 284.000 manneskjum r sraftkt a er nstum refldun ntingu fjrmagns runarasto. [...] ar sem runarasto eflir almennan efnahagsvxt kemur hn mrgu lg- og mealtekjuflki, sem ekki er strangt til teki undir ftktarmrkunum, einnig til ga.

Aljabankinn er iulega gagnrndur fyrir a beita hrum frjlshyggjumeulum runarlndum, jafnvel tt reynslan af fjlmrgum lndum, t.d. Suur-Amerku, bendi til ess a betra s a leyfa undirstum samflagsins a vera eigu almennings fremur en einkaaila. Um etta er deilt meal hagfringa. En af essum skum tti Aljabankinn a vera draumastofnun frjlshyggjumannsins Birgis Tjrva Pturssonar, enda vitnar hann sjlfur einn af hagfringum bankans mli snu til stunings. egar gripi er niur skjl bankans, eins og hr hefur veri reynt a gera, er hins vegar ljst a ekki einu sinni essi draumastofnun frjlshyggjumannsins tekur undir a aljleg runarasto geri ekki gagn. vert mti bendir allt til ess a sama hvaa hugmyndafri fari er eftir, s algjrlega nausynlegt a strauka framlg til mlaflokksins ef takast a minnka ea trma sraftkt heiminum. ( urnefndu frttabrfi leggur Aljabankinn til a framlg invddra ja veri tvfldu fr v sem n er.) Ef Birgir Tjrvi og Hannes Hlmsteinn geta ekki viurkennt a, eru tillgur eirra um trmingu ftktar aeins leikur a frjlshyggjulknum sem hefur engin tengsl vi verld ar sem 30.000 brn deyja vegna ftktar degi hverjum.

fd


Prenta grein   Senda grein   Tilvsunar sl



Leit   Eldra efni   Um Mrinn
Forsa   Efst su
Rss straumur