Mrinn-vefrit um jml, plitk og menningu
Mrinn-vefrit um jml, plitk og menningu

   Jafnrttisml   

Jafnrttis-sland: Hvenr kemur ?

24.2.2007

N dgum lta flestallir slendingar sig sem jafnrttissinna. S sjlfsmynd er ekki endilega bygg gildum rkum. a er a.m.k. versgn a margir af hinum meintu jafnrttissinnum finnst allt himnalagi samflagi ar sem misrtti kynjanna er vihaldi me kerfisbundnum htti.

Vi sjum birtingarmynd essa misrttis va, t.d. klmi og ofbeldi gegn konum. En undirrt ess er sjlf samflagsskipanin og ekki sst tekjuskiptingin samflaginu. a er stareynd a atvinnutekjur kvenna eru einungis rm 60% af tekjum karla. etta hlutfall hefur varla haggast fr v a lg um jafnan rtt og jafna stu karla og kvenna voru samykkt 1976. essi munur er stareynd en ekki er teki vandanum og honum jafnvel afneita. Me hvers konar talnaspeki er reynt a telja flki tr um a einungis hluti af essu bili s kynbundinn launamunur en hitt s konum sjlfum a kenna fyrir a vinna ekki ngu miki ea skjast ekki ngu stft eftir stjrnunarstum. Lkt og a a vera konum sjlfum a kenna a karlar sem stjrna umruttum vilja ekki f r vitl.

kjarasamningum og txtum er ekki til kynbundinn launamunur. Hann er eigi a sur stareynd og tengist kjrum sem ekki eru hluti af kjarasamningum annars vegar, en hins vegar hefbundnu vanmati strfum ar sem konur sinna a miklu leyti. Laun snast nefnilega a litlu leyti um frambo og eftirspurn heldur jflagslegt mat. a er t.d. verulegt frambo flki sem vill gegna stjrnunarstrfum og v ltil sta til a greia stjrnendum ofurlaun ess vegna. stuna fyrir ofurlaunum stjrnenda m frekar finna hugmyndaheimi fjrmagnseigenda og annarra sem tilheyra valdastttinni, eim finnst a einfaldlega elilegt a hlutverk launa s a byggja valdapramda.

Hi sama m segja um kynbundinn launamun. honum geta einungis veri tvr skringar. Annars vegar a konur su almennt lakari starfsmenn en karlar. Fir viurkenna upp sig slka skoun. Hin stan er llu lklegri; a hann s hluti af hugmyndafri randi sttta sem lta enn karlmenn sem fyrirvinnur og a s randi hugmyndafri mti raunar einnig sjlfsmynd kvenna sem gera ess vegna hgvrar launakrfur.

Til ess a vihalda slkum hugsunarhtti eru alls konar varnaglar gegn breytingum innbyggir kerfi. Einn eirra er launaleynd. Leynd yfir launum flks er ekki forsenda ess a stjrnendur geti hkka afburastarfsmenn launum, enda er erfitt fyrir sanngjarnt flk a amast vi v. hinn bginn gerir hn stjrnendum kleift a mismuna flki launum eftir einhverju ru en verleikum, t.d. kynferi.

a blasir vi a launaleyndin gerir konum sem vinna hj einkafyrirtkjum hgt um vik a skjast eftir launahkkunum ea launum til jafns vi jafnhfa karlmenn. a er lka markmi hennar; hn er fyrst og fremst stjrntki eirra sem eru tindinum. ekking er vald en me leyndinni er slkt vald takmarka vi fmennan hp.

Launaleynd hefur ekkert me persnuvernd ea mannrttindi a gera. Hi sama m raunar segja um leynd almennt. Hlutverk hennar er vinlega a takmarka upplsingar vi tiltekinn hp flks, sem hefur rtt a vita a sem arir vita ekki. N forrttindasttt verur til sem hefur ekkinguna valdi snu lkt og leynijnustur strvelda vita einar hva rauninni sr sta aljasamskiptum.

etta er stan fyrir v a a a afnema launaleynd tt s ager ein og sr muni ekki duga til a trma kynbundnum launamun. nnur nausynleg ager er a tryggja jafna stu kynjanna llum stjrnunarstum, hvort sem a er ingi, innan stjrnkerfisins ea innan strfyrirtkjanna sem ra meiru um run jflagsins. a er versgn a eftir v sem hlutfall kvenna innan hins opinbera geira frist hgt og sgandi upp vi frast mikilvgari kvaranir til einkageirans ar sem karlveldi fr a rkja hindra.

v miur virist tregulgmli einnig vera a yfirtaka stjrnmlaflokka. a er slandi stareynd a einungis tveir stjrnmlaflokkar hafa tryggt jafna stu kynjanna efstu tveimur stum framboslista sinna fyrir nstu kosningar. Hj Vinstrihreyfingunni - grnu framboi eru konur meirihluta, 7 af 12, en hj Framsknarflokknum eru r 5 af 12. Sjlfstisflokkur og Samfylking hafa einungis 3 konur efstu 12 stum hj sr. essi stareynd ein og sr bendir til ess a jafnrtti kynjanna s ekki forgangsml hj essum flokkum. Mikilvgari vsbending er mlefnastaa flokkanna. ora eir a gera atlgu a launaleyndinni og misskiptingu stjrnunarstarfa ea tla eir a gerast varhundar um rkjandi stand?

Greinin birtist Frttablainu laugardaginn 24. febrar

sj


Prenta grein   Senda grein   Tilvsunar sl



Leit   Eldra efni   Um Mrinn
Forsa   Efst su
Rss straumur