Mśrinn-vefrit um žjóšmįl, pólitķk og menningu
Mśrinn-vefrit um žjóšmįl, pólitķk og menningu
 

   Spįš ķ spilin   

Mįnušur til kosninga: Breytingar eša kyrrstaša?

14.4.2007

Nśna er ašeins tępur mįnušur til kosninga og valkostirnir eru bżsna skżrir. Litlar lķkur eru į aš rķkisstjórnin nįi meirihlutafylgi en enn į hśn möguleika į žvķ aš fį žingmeirihluta vegna Ķslandshreyfingarinnar.

Ķslandshreyfingin hefur litlum hljómgrunni nįš og veršur aš teljast frekar misheppnuš stjórnmįlaašgerš. Ķslendingar hafa stundum įšur hlaupiš til og kosiš glęnżjan flokk ķ kringum vinsęla einstaklinga. Reynslan hefur sżnt aš slķkir flokkar reynast išulega getulitlir ķ stjórnmįlum og Ķslandshreyfingin er jafnvel óburšugri en vant er um slķka flokka, nśna žegar ašeins eru tępir 30 dagar ķ kosningar.

Ef kosiš vęri um einstaklinga mundi kannski gegna öšru mįli. Ómar Ragnarsson og Margrét Sverrisdóttir eru vinsęlir og virtir einstaklingar. Hins vegar hafa žau ekki skżra mįlefnalega sérstöšu. Frambošiš snżst um umhverfismįl og žar treysta kjósendur Vinstrihreyfingunni - gręnu framboši ešlilega best. Margra mįnaša rógsherferš spunadeilda annarra flokka hefur engum įrangri nįš aš žvķ leyti. Žaš er žvķ til lķtils fyrir žį sem hafa umhverfismįl sem sitt mikilvęgasta mįl aš kjósa Ķslandshreyfingin. Hvort ętli kęmi žeim mįlum į betri rekspöl, glęsilegur sigur Vinstrihreyfingarinnar - gręns frambošs eša nżr flokkur meš 5% fylgi? Og ķ öšrum mįlum er engu lķkara en afstaša Ķslandshreyfingarinnar sé mótuš į frambošsfundum.

Frjįlslyndiflokkurinn stendur sęmilega sterkt aš vķgi og er oršinn fastur ķ sessi į Ķslandi. Žvķ mišur hefur hann nįš aš treysta fylgi sitt meš frekar ómerkilegum, pópślķskum įróšri gegn innflytjendum. Žar meš er ekki sagt aš Frjįlslyndir leggi ķ raun til róttękar ašgeršir ķ žessum efnum heldur er hér fyrst og fremst um aš ręša oršbragš. En ķ svona mįlum skiptir lķka mįli — og jafnvel höfušmįli — hvernig er talaš. Žess vegna žżšir ekkert fyrir hófsamari frambjóšendur Frjįlslyndra aš lįta eins og ašrir stjórnmįlamenn séu sammįla žeim. Enginn frambjóšandi frį öšrum flokki hefur hamraš į ęsingaroršum eins og sumir Frjįlslyndir nota.

Framsóknarflokkurinn er ennžį mjög langt undir kjörfylgi og getur ekki reiknaš meš aš tvöfalda fylgi sitt į seinasta mįnušinum. Framsóknarmenn hafa aš vķsu veriš mjög išnir viš gošsagnagerš um aš Framsókn „bęti alltaf viš sig“ į lokasprettinum og ašrir dali alltaf. Žaš styšst ekki viš neina marktęka tölfręši. Žess vegna mį bśast viš aš Framsóknarmenn fįi skell ķ žessum kosningum, hvort sem žeir nį ašeins 10% fylgi eša jafnvel 13-14%. Eftir sem įšur yrši flokkurinn ķ sögulegu lįgmarki og varla fęr til annars en stjórnarandstöšu. Og įstęšan er einföld: Framsóknarmenn tóku ranga beygju undir forystu Halldórs Įsgrķmssonar og ennžį hafa žeir ekki gert upp viš žį stefnu į svo róttękan hįtt aš žeim sé trśaš.

Žaš sętir furšu aš Sjįlfstęšisflokkurinn skuli nś viršast ętla aš bęta viš sig žó aš ég trśi ekki enn aš žeir komist upp fyrir 38%. Kokhreysti sjįlfstęšismanna er įberandi žessa dagana, eins og oft hefur gerst įšur fyrir kosningar. Žar į bęnum viršast menn telja sig réttborna til valda og óžol žeirra gagnvart kjósendum sem leyfa sér aš kjósa annaš sést alltaf mjög greinilega fyrir kosningar (sjį allt efni sem kemur frį Ingva Hrafni Jónssyni).

Sjįlfstęšismenn hafa leikiš įkvešinn blekkingarleik ķ żmsum mįlum, s.s. stórišjumįlum. Žeir hafa veriš manna duglegastir viš aš gefa śt kosningavķxla (og žeim mun hlįlegra er aš heyra Geir Haarde tala eins og ašrir hafi gefiš kosningaloforš en bķręfnin hefur raunar löngum dugaš vel ķ stjórnmįlum). Einnig hafa sjįlfstęšismenn veriš nokkuš išnir aš gefa žvķ undir fótinn aš žeir hafi ef til vill įhuga į stjórnarsamstarfi til vinstri. En žegar į hólminn kemur vilja žeir ekkert nema ennžį öfgafyllri hęgristefnu og įframhaldandi rķkisstjórnarsamstarf.

Sjįlfstęšisflokkurinn vill engar breytingar. Og ef žaš eiga aš verša breytingar į Ķslandi, mį Sjįlfstęšisflokkurinn ekki bęta viš sig fylgi svo aš neinu nemi. Best vęri aš hann gęti ekki myndaš nżja rķkisstjórn meš neinum hęgrisinnušum flokki žvķ aš žį mun hann aušvitaš hlaupa til. Og afleišingin veršur sama pólitķk og viš žekkjum frį seinustu 16 įrum. Žeir snaušustu mun gjalda hręšsluna viš breytingar dżru verši.

Į žessari stundu er Samfylkingin ķ lęgš. Er Ingibjörgu Sólrśnu Gķsladóttur kennt um žaš og stundum er sagt aš Samfylkingin sé meš óljósa stefnu. Ég er ósammįla bįšum žessum kenningum. Samfylkingin er meš bżsna skżra stefnu en vandinn er sį aš sś stefna er ķ raun ekki mjög vinstrisinnuš. Žvert į móti hefur Samfylkingin stašsett sig mjög greinilega į lķnu Gylfa Ž. Gķslasonar sem var mętur mašur en enginn vinstrisinni. Samfylkingin er alveg laus viš róttękni. Andstašan viš stórišjuna viršist rįšast af vindįtt. Og ķ utanrķkismįlum er enginn botn ķ tali Samfylkingarinnar gegn Bandarķkjastjórn; ķ raun snżst stefnan um įframhaldandi NATO-ašild og um leiš įskrift aš žeirri steingeldu og śreltu hugmyndafręši aš vķgbśnašur sé forsenda frišar (allir muna hvert žetta leiddi Samfylkinguna voriš 1999 og haustiš 2001). Meira er aš marka flokkinn ķ félags-, heilbrigšis- og jafnréttismįlum žó aš sumir frambjóšendur žekkist ekki frį frambjóšendum Sjįlfstęšisflokksins (og boša t.d. einkarekstur ķ heilbrigšiskerfinu eins og ekkert sé).

Įriš 1999 og 2003 var Samfylkingin auglżst śt į framtķšina. Žaš blasti viš öllum aš hśn var mjög mišjusękin en ennžį var stefnan óljós og gamlir vinstrimenn gįtu trśaš žvķ besta. Nśna sést mun betur hvaš Samfylkingin er og hśn er į svipušum staš og Alžżšuflokkurinn. Um leiš er Ingibjörg Sólrśn ekki lengur gošsagnavera heldur venjulegur stjórnmįlamašur og žeir blįeygu eru į žessari stundu mun haršari viš hana ķ vonbrigšum sķnum heldur en efni standa til. Kannski hefur hin óskiljanlega heift sjįlfstęšismanna ķ garš hennar lķka haft įhrif og žó žykir mér žaš ótrślegt žvķ aš yfirleitt hafa stjórnmįlamenn grętt į slķku offorsi (og ef menn trśa mér ekki, žį žarf ekki aš leita lengra en į Bessastaši).

Ķ žessum kosningum bżšur Samfylkingin upp į vel žekkta mišjustefnu ķ anda Gylfa Ž., sem er mun skįrri en žaš sem rķkisstjórnin hefur į bošstólum. Hins vegar er Samfylkingin ekki róttękur flokkur og ekki lķkleg til aš standa fyrir neinni vinstripólitķk įn žess aš vera ķ samstarfi viš VG. Įhugavert er hversu geld oršręša margra Samfylkingarmanna er. Sumir eru jafnvel ennžį aš skrifa greinar um aš nśna eigi „allir vinstrimenn aš sameinast“ ķ Samfylkingunni. Žó er flokkurinn į žessari stundu hvorki vinstriflokkur né stęrsti stjórnarandstöšuflokkurinn. Og ekki trśi ég žvķ aš hann gręši į slķkri veruleikafirringu.

Vinstri-Gręn viršast halda nokkuš vel ķ sķna ótrślegu fylgisaukningu. Žaš bendir til žess aš žaš sé mikill vilji fyrir breytingum. Hafa veršur ķ huga aš žęr verša einungis meš stórsigri Vinstrihreyfingarinnar - gręns frambošs. En um leiš verša menn aš hafa žaš hugfast aš VG er enginn akkur ķ frekari nišurlęgingu Samfylkingarinnar žvķ aš į žessari stundu er langęskilegasta rķkisstjórnarmynstriš samstjórn žessara tveggja flokka. Og milli forystumanna žeirra rķkir góš sįtt og sameiginlegur skilningur į żmsum mikilvęgum mįlum.

Eftir tępan mįnuš veršur rķkisstjórnin aš falla. Stjórnarflokkarnir mega ekki nį meira en 45% fylgi. Mikilvęgt er aš sameiginlegt fylgi VG og Samfylkingarinnar verši meira en žaš; annars veršur ķslensku samfélagi ekki breytt ķ réttlętisįtt.

įj


Prenta grein   Senda grein   Tilvķsunar slóš



Leit   Eldra efni   Um Mśrinn
Forsķša   Efst į sķšu
Rss straumur